در واقع با مطالبى كه بيان شد ، شرايط توبه در روايات و احاديث اهل‌بيت ( ع ) نيز تحليل شده است . امّا از آنجا كه لازم است اين مبحث به صورت كامل بيان شود و نيز در ظاهر برخى روايات ، مطالبى با عنوان شرايط توبه وجود دارد كه ظاهر آن متفاوت از ظاهر آياتى است كه تبيين گرديد ، در اين مجال مستقلّاً و مختصراً به تحليل شرايط توبه ، در روايات پرداخته مىشود . بسيارى از روايات شريف اهل‌بيت ( ع ) كه شرايطى براى تحقّق توبه بيان مىدارند ، در واقع همان اركان توبه را كه عبارتند از : « احساس ندامت ، اظهار ندامت ، عزم اصلاح و اصلاح عملى » ، تبيين مىكنند و صرفاً الفاظ آن روايات قدرى متفاوت است و از حيث محتوا ، به روايت ذيل كه به صورت مشخّص ، اركان توبه را تبيين مىكند ، نزديك هستند : « التَّوْبَةُ عَلَي أَرْبَعَةِ دَعَائِمَ نَدَمٍ بِالْقَلْبِ وَ اسْتِغْفَارٍ بِاللِّسَانِ وَ عَمَلٍ بِالْجَوَارِحِ وَ عَزْم أَنْ لَا يَعُود » « 1 » توبه داراى چهار پايه است : پشيمانى دل ، استغفار به زبان ، عمل به وسيلهء اعضا و تصميم به ترك تكرار . همان‌طور كه قبلًا به صورت مفصّل بيان شد ، اركان توبه ، شرايط توبه نيستند ، بلكه لازم و ملزوم توبه بوده و هم‌زمان با تحقّق توبه ، محقّق مىشوند . امّا در برخى ديگر از روايات ، شرايطى براى پذيرش و تحقّق توبه بيان شده است كه ربطى به اركان توبه نداشته و بايد تشريح گردد .

--> ( 1 ) . بحارالأنوار ، ج 75 ، ص 81